ACCOMMODATIE

  • individuele stallen met een ruime uitloop,
  • permanente toegang tot kwalitatief ruwvoeder en mogelijkheid tot sociaal contact
  • binnenpiste met eb- en vloedbodem
  • kleine paddock voor werk in vrijheid
  • buitenpiste
  • begeleiding en verzorging op maat
  • dagelijkse weidegang in het seizoen
  • wasplaats met warm en koud water
  • zadelkamer met individuele zadelkasten
  • gezellige verwarmde zitruimte
  • quarantainestal

Een paardvriendelijke huisvesting biedt het paard de mogelijkheid de voor hem noodzakelijke gedragingen te kunnen stellen.

Laat ons de paarden weer paard zijn zodat de mens weer meer plezier aan zijn paarden kan beleven.

Ethological needs / gedragsbiologie

Door onze paarden te domesticeren veroorzaken we veel veranderingen in hun levenspatroon. Maar onze paarden blijven hun natuurlijke instincten en behoeften wel behouden. Hoe meer we hiermee rekening houden hoe evenwichtiger de omgang met de mens en de bereidwilligheid tijdens het werk zal zijn. Als we hier geen rekening mee houden bestaat de kans dat er zich gedragsproblemen zullen ontwikkelen.

Ethological needs zijn behoeften die noodzakelijk zijn voor het paard om ‘gelukkig’ te kunnen zijn. Het zijn onvervangbare essentiële gedragingen die voorgeprogrammeerd zitten in hun brein.

Zo heeft het paard nood aan sociale interactie. 24u per dag visueel contact zorgt voor een kuddegevoel, een gevoel van veiligheid en stabiliteit.

“Social behaviour is a natural addiction” (Nelson & Panksepp)

Fysieke sociale interactie zoals groomen brengt een directe beloning met zich mee, een verhoging van de endorfines in het bloed waar ze een fijn ontspannend gevoel van krijgen. Wanneer ze hier te kort aan hebben ontstaat er een gemis aan deze basisbehoefte. In hun zoektocht naar alternatieven kunnen ze een stereotypie ontwikkelen zoals weven, luchtzuigen of rondjes lopen in hun stal. Tijdens dit stereotiep gedrag komen er ook endorfines vrij. Door het goede gevoel dat hen dit bezorgt werkt dit gedrag verslavend.

In het wild verplaatsen paarden zich gemiddeld 10 km per dag en hebben ze steeds de mogelijkheid te vluchten als ze zich bedreigd voelen. Ze 23u per dag opsluiten in een stal brengt dan ook verschillende nadelen met zich mee. Fysieke nadelen: we maken kans op een rebound effect. Dit is overdreven gedrag dat ze stellen om hun noodzakelijke behoefte in te halen wat hen een tijd lang ontzegd werd. Als ze slechts een uurtje beweging krijgen is de kans op gekke sprongen en ‘overdreven snelheid’ groter. Dit maakt de kans op blessures vanzelfsprekend groter, zeker als ze niet opgewarmd zijn doordat ze zo lang op stal stonden. Emotionele nadelen: als we hen de mogelijkheid ontzeggen te kunnen vluchten kunnen we stress veroorzaken. En chronische stress kan leiden tot ongewenst gedrag. We kunnen ook geen concentratie verwachten tijdens ons dagelijks uurtje werk als ze voor de rest van de dag staan opgesloten in een stal, soms zelfs zonder zicht te hebben op een ander paard. De nodige ontspanning die ze uit hun dagelijkse beweging halen wanneer ze zich dag en nacht kunnen verplaatsen zorgt gewoon voor rustigere paarden en dit komt onze prestaties ten goede.

Onbeperkte toegang tot kwalitatief ruwvoer (en water) om de balans tussen speekselproductie en maagzuursecretie te bewaren. In de natuur eten paarden 10 à 14 uren per dag. Dit is noodzakelijk voor de maag omdat er enkel tijdens het kauwen voldoende speeksel wordt geproduceerd dat de nodige stoffen bevat die het maagzuur en galsappen kunnen neutraliseren. Paarden die hier tekort worden in gedaan ontwikkelen lichamelijk klachten zoals irritatie van de maag en maagzweren, maar soms ook psychische klachten en luchtzuigen.

Een consistente omgeving…

Dit bevat ook een consequente omgang door de mens. Laat ons leren begrijpen wat voor een leven een paard in de natuur heeft. Hoe zijn geheugen werkt, op welke manier het denkt en leert. Hoe het gebruik maakt van trial and error en hoe het probeert uit te zoeken welke reactie van hem, hem een gunstige reactie van onzentwege bezorgt. Bij ons belonen gaat het vaak onbewust fout op vlak van timing en consistentie.

Het gedrag van ons paard is het resultaat van zijn omgeving, zijn eerdere ervaringen en zijn genetische aanleg.

Een veel gemaakte fout is het antropomorfiseren. We schrijven, meestal onbewust, menselijke eigenschappen toe aan paarden terwijl een paard fysiologisch heel anders in elkaar zit dan de mens. We denken bv al snel dat het paard het koud zal hebben terwijl hun comfort temperatuur zo tussen -5° en +10° C ligt. Wij eten ’s morgens, ’s middags en ’s avonds dus dan voeren we ook onze paarden krachtvoer en staan we soms te weinig stil bij hun grote behoefte aan ruwvoeder. Een gesloten stal lijkt voor ons veilig, maar misschien niet voor vluchtdieren die de aangeboren reflex hebben eerst te gaan vluchten en dan pas te gaan ‘nadenken’. En wat luxe is voor de mens is heel verschillend van wat luxe is voor het paard.

Disbalans van één of meerdere van deze essentiële gedragingen zorgt voor stress. Andersom zorgt de aanwezigheid ervan voor een meer ontspannen paard dat onze fouten in de menselijke interactie minder zwaar zal aanrekenen…

Er is een noodzaak voor een verfijnder compromis tussen de traditionele paardenhouderij gewoontes van eigenaren en de evolutionaire behoeften van paarden.

Dr Paul McGreevy, Sidney